Meta’ya 805 milyon avro ceza: Facebook’un Android fotoğraf erişimine yaptırım
İtalya Kişisel Verileri Koruma Kurumu, Facebook’un Android uygulamasındaki bir özelliğin kullanıcıların fotoğraf, video ve bunlara ilişkin üst verilere özel ve bilgilendirilmiş rıza olmadan eriştiği gerekçesiyle Meta Platforms Ireland Limited’e 805 milyon avro para cezası verdi.
Karar, 2023’ten bu yana uygulamada bulunan ve kullanıcıya telefondaki fotoğraf ile videoları paylaşım önerisi olarak sunan “Facebook’ta gezinirken galeriden öneriler al” özelliğiyle ilgili. Kurumun incelemesinde, galeri erişiminin uygulamadaki farklı işlevleri de kapsayan tek bir izin üzerinden talep edildiği, kullanıcıya gösterilen genel uyarının bu iznin kapsamını açık biçimde anlatmadığı ve özelliğin varsayılan olarak etkin olduğu tespit edildi.
Tek izin birden fazla işlevi kapsıyordu
İtalyan kuruma göre bu izin verildiğinde Facebook uygulaması, telefonda saklanan fotoğraf arşivinin tamamına erişebilecek durumdaydı. Kullanıcıların hangi bilgilerin hangi amaçla kullanılacağını anlayabilmesi için iznin açık, belirli ve bilgilendirilmiş olması gerektiği vurgulandı.
Kararda, akıllı telefonun kişinin özel yaşam alanının bir parçası olduğu ve cihazda saklanan bilgilere erişimin, verilerin başka bir yere aktarılıp aktarılmadığından bağımsız olarak, özgür iradeye dayalı bilgilendirilmiş rıza gerektirdiği belirtildi.
Meta’ya 60 gün süre verildi
Meta’nın 60 gün içinde söz konusu özellik için ayrı ve açık bir rıza istemesi, kullanıcılara işlevin amacını ve nasıl kapatılacağını anlaşılır biçimde açıklaması gerekiyor. Özelliğin aynı süre içinde varsayılan olarak kapalı tutulması da kararda yer aldı. Bu yükümlülük, daha önce genel uygulama izni vermiş kullanıcılar için de geçerli olacak.
Şirketin, başlattığı önlemleri 30 gün içinde, uyguladığı tedbirleri ise 90 gün içinde kuruma bildirmesi istendi. Kurum, yaptırımın tutarını belirlerken yaklaşık 20 milyon Android kullanıcısının etkilenmiş olmasını, uygulamanın süresini, önceki bir kararı ve şirketin soruşturma sürecindeki iş birliği düzeyini dikkate aldı. Ceza, Meta grubunun küresel cirosunun yaklaşık yüzde 0,47’sine karşılık geliyor.
Yapay zekâ incelemenin kapsamında değildi
Soruşturma, telefondaki fotoğraf ve videoların yapay zekâ modellerini eğitmek amacıyla kullanılıp kullanılmadığını kapsamadı. Meta bu amaçla kullanım iddiasını reddediyor. İtalyan kurum, 2026’da kullanıma sunulan ve galeri içeriklerinin bulutta işlenmesine imkan veren yeni özelliği ayrıca inceleyebileceğini bildirdi.
Karar Almanya’daki kullanıcılar için ne anlama geliyor?
Yaptırım, İtalya’daki kullanıcıların verilerine ilişkin inceleme ve İtalya’nın Avrupa ePrivacy kurallarını ulusal hukukuna aktaran mevzuatı kapsamında alındı. Bu nedenle kararın Almanya’daki bütün Facebook kullanıcıları için aynı tedbirleri otomatik olarak yürürlüğe koyduğu sonucu çıkarılmamalı. Bununla birlikte karar, akıllı telefonlarda saklanan kişisel verilere erişimde ayrı, açık ve anlaşılır rızanın önemini Avrupa’daki dijital mahremiyet tartışmasının yeniden merkezine taşıdı.


